استودیو بهزاد

درس‌های زبان و مقاله‌های کسب‌وکار

الفبای زبان روسی

الفبای روسی نخستین قدم برای خواندن و نوشتن به زبان روسی است. این الفبا بر پایهٔ خط سیریلیک نوشته می‌شود و از چپ به راست خوانده می‌شود. بعضی از حروف آن شبیه حروف انگلیسی هستند، اما ممکن است صدای متفاوتی داشته باشند.

الفبای روسی ۳۳ حرف دارد: ۱۰ حرف صدادار، ۲۱ حرف بی‌صدا و ۲ نشانه که به‌تنهایی صدا ندارند.

حروف الفبای روسی

در جدول زیر تلفظ‌ها به فارسی تقریبی نوشته شده‌اند تا برای شروع خواندن آسان‌تر باشند. تلفظ دقیق بعضی حروف به جایگاهشان در کلمه و تکیه بستگی دارد.

حرف بزرگ و کوچکصدای تقریبیمثال روسیمعنی
А аآмамаمامان
Б бبбратبرادر
В вو، نزدیک به v انگلیسیводаآب
Г гگгородشهر
Д дدдомخانه
Е еیِ یا اِедаغذا
Ё ёیوёлкаدرخت کاج
Ж жژжурналمجله
З зزзимаزمستان
И иایимяنام
Й йی کوتاهмайماه مه
К кکкотگربهٔ نر
Л лلлампаچراغ
М мمмамаمامان
Н нنносبینی
О оاُдомخانه
П пپпапаبابا
Р рر غلتانрукаدست
С сسсадباغ
Т тتтамآنجا
У уاوутроصبح
Ф фفфотоعکس
Х хخхлебنان
Ц цتْسцентрمرکز
Ч чچчайچای
Ш шشшколаمدرسه
Щ щشِ نرم و کشیدهщукаاردک‌ماهی
Ъ ъنشانهٔ سختподъездورودی ساختمان
Ы ыصدایی میان «ای» و «اِ»мыما
Ь ьنشانهٔ نرمیденьروز
Э эاِэтоاین
Ю юیوюгجنوب
Я яیاяблокоسیب

حروفی که ممکن است گمراه‌کننده باشند

بعضی حروف روسی از نظر ظاهری شبیه حروف انگلیسی هستند. هنگام خواندن به صدای روسی آن‌ها توجه کنید.

حرف روسیصدای روسیمثال
В вو، نزدیک به v انگلیسیвода — آب
Н нنнос — بینی
Р рر рука — دست
С сسсад — باغ
У уاوутро — صبح
Х хخхлеб — نان

حروف صدادار

ده حرف صدادار روسی عبارت‌اند از:

А، Е، Ё، И، О، У، Ы، Э، Ю، Я

حروف Е، Ё، Ю و Я در ابتدای کلمه معمولاً با صدای «ی» آغاز می‌شوند. برای مثال:

  • еда — غذا — تقریباً «یِدا»
  • ёлка — درخت کاج — تقریباً «یولکا»
  • юг — جنوب — تقریباً «یوگ»
  • яблоко — سیب — تقریباً «یابلاکا»

این حروف پس از بعضی حروف بی‌صدا، معمولاً باعث نرم تلفظ شدن حرف پیش از خود می‌شوند. حرف И نیز معمولاً با بی‌صدای نرم پیش از خود همراه است.

تکیه و تلفظ حرف О

در زبان روسی، یکی از هجاهای هر کلمه با تأکید بیشتری تلفظ می‌شود. به این تأکید تکیه می‌گویند. تکیه در تلفظ برخی حروف صدادار اثر دارد.

برای نمونه، حرف О وقتی زیر تکیه باشد معمولاً شبیه «اُ» شنیده می‌شود. در بعضی موقعیت‌های بدون تکیه، صدای آن به «آ» نزدیک می‌شود:

  • до́м — خانه — «دُم»
  • вода́ — آب — تقریباً «وَدا»

علامت تکیه در این مثال‌ها برای آموزش گذاشته شده است. در نوشته‌های معمول روسی اغلب آن را نمی‌نویسند.

نشانه‌های Ь و Ъ

دو حرف Ь و Ъ صدای مستقل ندارند، اما در خواندن کلمات نقش مهمی دارند.

Ь — نشانهٔ نرمی

این نشانه معمولاً نشان می‌دهد که حرف بی‌صدای پیش از آن نرم تلفظ می‌شود:

день — روز

Ъ — نشانهٔ سخت

این نشانه در بعضی کلمات بخش‌های کلمه را از هم جدا می‌کند و بر تلفظ حرف پس از خود اثر می‌گذارد:

подъезд — ورودی ساختمان

چند کلمه برای تمرین

سعی کنید ابتدا خودتان کلمه‌ها را بخوانید، سپس به تلفظ تقریبی نگاه کنید.

کلمهتلفظ تقریبیمعنی
мамаمامامامان
домدُمخانه
котکُتگربهٔ نر
чайچایچای
школаشکولامدرسه
книгаکنیگاکتاب

تمرین

۱. صدای هر حرف را بگویید:

М — Н — Р — С — У

۲. کلمات زیر را بخوانید:

мама — дом — кот — чай

۳. کدام دو حرف صدای مستقل ندارند؟

پاسخ‌ها:

۱. م، ن، ر غلتان، س، او

۲. ماما، دُم، کُت، چای

۳. Ь و Ъ

مطلب قبلی